Pert Araçlarda Değer Kaybı ve Araç Mahrumiyet Bedeli

Trafik kazaları sonrası araçta meydana gelen ağır hasarlar, sadece maddi zararlarla sınırlı kalmaz; aynı zamanda aracın ikinci el piyasa değeri ve kullanım özellikleri üzerinde de ciddi kayıplara neden olur. Özellikle pert (tam hasarlı) kabul edilen araçlar açısından, hak sahiplerinin değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli talepleri gündeme gelir. Bu kapsamda, hak sahiplerinin zararlarının tazmini amacıyla izlenmesi gereken hukuki yollar ve uygulamadaki güncel yaklaşımlar önem arz etmektedir.

1. Pert Araç ve Hukuki Nitelendirme

“Pert araç” ifadesi, kaza sonrası onarımı mümkün olmayan ya da onarımı ekonomik açıdan uygun bulunmayan araçlar için kullanılır. Uygulamada, tam ziya hali olarak da bilinir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu hükümleri gereğince, bu durumda zarar gören kişi uğradığı gerçek zararın karşılanmasını talep edebilir.

2. Değer Kaybı Nedir?

Araç kaza sonrası onarılsa dahi, ikinci el piyasa değerinde düşüş yaşanır. Bu düşüş, değer kaybı olarak adlandırılır. Ancak pert araçlarda, araç tamamen kullanılamaz hale geldiğinden pert araçlarda değer kaybı talep edilemeyecektir.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 10/05/2016 tarih ve E:2016/2020, K: 2016/5739 sayılı kararı

“Hükme esas alınan 11.09.2015 tarihli bilirkişi heyet raporunda ise araçtaki toplam hasarın 14.160 TL olduğu belirlenmiş, aracın modeli, olay tarihindeki yaşı, hasar durumu vs göre pertinin ekonomik olup olmayacağı hususunda inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır. Aracın pertinin uygun olması halinde davalı taraf ayrıca değer kaybı zararından sorumlu olmaz.” 

3. Araç Mahrumiyet Bedeli Nedir?

Kazadan sonra aracını kullanamayan kişi, bu süre zarfında aracından mahrum kalmasının yarattığı zararı tazmin etme hakkına da sahiptir. Bu zarar, araç mahrumiyet bedeli olarak adlandırılır. Yargıtay içtihatlarına göre, aracını iş için kullanan bir kişinin kazadan sonra belli bir süre araçsız kalması, fiili bir ekonomik zarar oluşturur ve bu zarar belgelendirilebildiği ölçüde tazmin edilebilir.

Tarsus avukat olarak müvekkillerimizin sıklıkla karşılaştığı bu gibi durumlarda, araçsız kalınan sürede yapılan araç kiralama masrafları ya da ulaşım giderleri gibi somut kalemler üzerinden, karşı tarafa ya da sigorta şirketine karşı maddi tazminat talebinde bulunulmaktadır.

T.C. YARGITAY 17. Hukuk Dairesi Esas No: 2015/15952 2016/4237 Numaralı Kararı

Davacı şirkete ait aracın kaza nedeniyle pert olarak değerlendirilmesinin uygun olduğu belirlendiğine göre, davacı şirketin aynı model ve yaşta, aynı özellikleri taşıyan yeni bir aracı satın alması için geçecek makul süre belirlenerek, bu süre için araç mahrumiyeti zararının belirlenerek sonucuna göre bir karar vermek gerekirken, belirtilen hususta aynı bilirkişilerden ek rapor aldırılmadan karar verilmesi isabetli görülmemiştir.

4. Sigorta Şirketine Karşı Tazminat Talebi

Pert araçlarda tazminatın kim tarafından karşılanacağı; kazanın oluş şekline, tarafların kusur durumuna ve araçların sigorta poliçelerine göre değişiklik gösterir. Kazaya neden olan ya da maruz kalan aracın zorunlu trafik sigortası ve kaskosu olup olmadığı ayrı ayrı değerlendirilmelidir; Bu kapsamında

• Aracınızın kaskosu varsa kasko tarafından, (kazada kusur size ait değil ise kasko şirketi bu bedeli karşı araç sigortasından alacaktır.)

• Aracınızda kasko yok ise ve kusur karşıdan kaynaklanıyorsa karşı araç zorunlu mali trafik sigortası tarafından aracınızın pert bedeli size ödenecektir.

• Kaskonuz yok ve kazaya sebebiyet veren kusur size aitse sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme almanız mümkün değildir.

5. Hukuki Destek Almak

Tarsus’ta trafik kazaları ve sigorta uyuşmazlıkları konusunda uzman bir avukat desteği, sürecin hızlı ve etkili yürütülmesi açısından büyük önem taşır. Değer kaybı, araç mahrumiyeti, ikame araç talepleri gibi pek çok konuda hak kaybı yaşamamak adına, Tarsus avukat ekibimizle iletişime geçebilirsiniz.